De Corona-Quarantaine, het zal nog een hele poos duren eer we daarover zijn. Deze situatie verdient meer dan één artikel op deze blog, maar het thema waar ik aandacht aan wil geven is rouw. Een deel van de bevolking zal een reëel rouwproces meegemaakt hebben (of nog meemaken) en zal iemand in de naaste omgeving of familie verloren zijn. Mijn gedachte en hart gaan uit naar deze mensen.

Een ander deel van de bevolking zal misschien niet letterlijk iemand verloren zijn, maar zal wel door een rouwproces gaan. Een rouwproces bestaat namelijk uit fases. In zijn eenvoudigste vorm bestaat rouw uit 5 fases (de 5 fases van Kübler-Ross). Deze 5 fases zijn omschrijvingen van hoe we ons kunnen voelen of wat we kunnen ervaren tijdens zo’n (rouw)proces. En nee, je hoeft ze niet allemaal meemaken en ook niet helemaal in deze volgorde. Je kan ze ook 2 of meer keer door elke fase gaan. Niet iedereen is het eens met deze 5 fasen (de ontkenning, woede, onderhandelen, verdriet en aanvaarding), maar het is wel een mooie basis om van te vertrekken om te omschrijven wat er allemaal kan gevoeld en beleefd worden tijdens een verlies.

Als je er wat over doordenkt, dan merk je dat de mensheid deze fases wel hier en nu ondergaat in die hele Corona-crisis. De één ondergaat ze al wat meer dan de ander, de één ondergaat de ene fase meer dan de ander, maar op één of andere manier gaan we erdoor. Wanneer ik het rouwproces aan mensen uitleg, voeg ik er nog enkele fases aan toe. Hier som ik ze even op in het licht van onze actualiteit.

De schok. De avond van het aankondigen van de quarantaine, zat ik in de zetel te kijken naar het nieuws en keken mijn man en ik naar elkaar met een blik die zei ‘dit wordt iets groots’. Ik weet niet of jij nog weet waar je zat en hoe die avond verliep, maar bij mij staat die vastgepind in mijn hoofd. Dat maakt onderdeel uit van de fase van shock: een schok die voor een intense destabilisatie zorgt.

De ontkenning. Denk maar aan alle jongeren of mensen die toch afspreken ondanks alle maatregelen. Dat zijn mensen die de realiteit ontkennen en die bewust of onbewust weigeren ze onder ogen te zien. Dit stadium wordt sterk aangevoeld wanneer er een plotse, onverwachtse verandering optreedt (en die vooral niet door henzelf gekozen werd). Het is een fase waarin men denkt: “Dit kan mij niet overkomen.” Ontkenning is een normale fase in zo’n proces.

De woede. Woede, dégout, rancune, het gevoel van onrecht, veroordeling, de verantwoordelijkheid op de ander schuiven, … Dit is het stadium waarop de waarheid is doorgedrongen. Onder de woede ligt de pijn. Als je de actualiteit wat volgt dan voel je misschien woede naar de media toe of naar de regering. Als je dag in dag uit met dezelfde mensen in dezelfde ruimte leeft en je hebt geen ademruimte voor jezelf, dan kan je woede voelen naar je huisgenoten. Als je mensen de regels niet ziet volgen, kan je boos zijn op hen. Je kan je gefrustreerd voelen omdat je leven nu helemaal anders verloopt dan je dacht, je vindt het niet eerlijk en onrechtvaardig.

De angst. De wereld lijkt tegenwoordig een bron van onoverkomelijke gevaren. De angst voor het virus zelf, onzichtbaar en dreigend. De angst voor andere mensen: iedereen kan nu je mogelijke vijand zijn want drager van het virus. De angst voor de toekomst, voor de economie, voor grote tekorten … In dit stadium begint men te marchanderen. Gaat men beloftes uiten in de hoop op herstel. “Wat gaat er van me worden?” “Hoe ga ik dit overleven?” “Ik beloof een betere persoon te worden als …”

Het verdriet. Verdriet om het missen van huidcontact. Verdriet om het missen van anderen. Verdriet om het missen van belangrijke gebeurtenissen in ons leven. Een beslissende en moeilijke fase want we worden ons op dit punt bewust van het feit dat er niets meer aan te veranderen valt. Hier begint al een stukje acceptatie. Het is vaak op dit moment dat we alle woorden verliezen en dat de tranen een vorm van bevrijding zijn.

Acceptatie. In dit stadium beseffen we dat de dingen zijn zoals ze zijn en dat we er niets meer aan kunnen veranderen. We gaan tijd nemen voor onszelf en doen de dingen die we al zo lang willen doen. We ‘maken er het beste van’. Er komt een vorm van berusting en men kan onthechten, loslaten. Loslaten is niet vergeten. Loslaten is omarmen. Loslaten en aanvaarden is de nieuwe norm waarmee we moeten leven accepteren. Het is vanaf hier dat we kunnen beslissen om in het nieuwe leven te stappen.

De zoektocht naar nieuwe zingeving. Het verborgen cadeau ontdekken: “Dankzij … heb ik kunnen …” Het is het erkennen, herkennen en accepteren van dat wat het hele gebeuren heeft mogen brengen: dingen die daarvoor misschien ondenkbaar waren.

Nogmaals: we gaan soms meerdere malen door één emotie of één fase en we overlopen ze niet bepaald allemaal of in deze bepaalde volgorde. Maar het zijn wel vrij herkenbare fases en emoties waar mensen nu doorgaan, of toch … zo hoor ik in de verhalen rond mij.

Zie jij welke fases je al voelde? Of in welke je nu zit?

Heb je moeite met al deze emoties? Hier bestaan creatieve oefeningen rond in een rouwschrift. Je mag me gerust contacteren voor individuele sessies (online op dit moment weliswaar).

Pin It on Pinterest

Share This